[Trao đổi] Phản biện sách “Văn hóa Sa Huỳnh với Đông Nam Á

Quảng Đại Tuyên (Isvan) – Nghiên cứu sinh, Trường Đại học Queenland, Australia.

 Đổng Thành Danh – Trung tâm Nghiên cứu Văn hóa Chăm tỉnh Ninh Thuận.

Kiều Văn Vủ – Nghiên cứu tự do

[Bài đăng trên tạp chí Nghiên cứu và phát triển: Số 6 – 2016]

Tóm tắt

Sa Huỳnh và Champa là những mảng nghiên cứu thực sự thu hút nhiều sự quan tâm của chuyên gia trong và ngoài nước. Hàng năm, những công trình nghiên cứu về Sa Huỳnh và Champa luôn được công bố để chia sẻ và thông báo những kết quả nghiên cứu đến với giới học thuật và đọc giả. Những trao đổi về các công trình nghiên cứu được công bố cũng thực sự rất sôi động. Trong bài viết này, chúng tôi muốn trao đổi và phản biện về Sách Văn hóa Sa Huỳnh với Đông Nam Á của nhóm tác giả Nguyễn Văn Chừng, Dương Minh Chính, Lê Văn Công, Lê Sơn , Nguyễn Văn Thanh, Lê Quốc Ân, Nguyễn Quốc Chiến được ấn hành bởi nhà xuất bản Hồng Đức (Hà Nội) vào năm 2015. Nhóm chúng tôi đã chỉ ra ba nhận thức sai lầm từ công bố của nhóm tác giả này: [1] về khoa học: đầy sai lầm; [2] về quan hệ dân tộc: dễ gây ngộ nhận, mất đoàn kết; từ đó [3] độc giả phổ thông tiếp nhận tri thức sai lạc và nguy hiểm. Continue reading

From Champa to Nguyen: the archaeology of central Vietnam

We are now inviting paper presentation proposals for the 2nd SEAMEO SPAFA International Conference in Southeast Asian Archaeology. Presentations are meant to be 15-20 minutes long (depending on the panel’s convener). Proposals will be assessed and accepted until February 2016.
PANEL: FROM CHAMPA TO NGUYEN: THE ARCHAEOLOGY OF CENTRAL VIETNAM
Anne-Valérie Schweyer
CNRS-France
anne-valerie.schweyer@cnrs.fr

Do Truong Giang
Institute for Southeast Asian Studies (ISEAS), Vietnam Academy of Social Sciences (VASS)
Giangiseas@gmail.com

This panel suggests a pooling of studies on two provinces of Central Vietnam. The history of each territory is conditioned by its geography and different perspectives will enrich the political, economic or religious knowledge that we already have. This panel aims to shed light on the regional importance of this particular coastal region. The occupants of the time of Champa kingdoms and the Nguyen Lords, in relation with the Highland populations, have all left their mark on this territory. By bringing together the imprints of these different pasts, we shall be able to reconstruct the process of settlement of the whole plain (around the Huong, Bô, Ô Lâu, Giang/Quang Tri and Ben Hao rivers) and thus better understand the construction of the region through these historical eras. By choosing these two important eras of central Vietnam history, the panel’s papers might shed new light on the historical continuity and discontinuity of this region in two different (but successive) periods of time. Continue reading

Đối thoại với nền văn minh cổ Champa

Tintuc_cgs_vn_201572319h22m52sTác giả: Lê Đình Phụng;

Nxb: Khoa học xã hội; Khổ sách: 16cmx24cm; Số lượng: 302 tr.; Năm: 2015.

Văn hóa Champa là một nền văn hóa lớn, độc đáo, mang bản sắc riêng, có nhiều đóng góp quan trọng vào văn hóa dân tộc trong lịch sử và tỏa sáng đến ngày nay. Kế thừa từ văn hóa cội nguồn của tộc người và sự tiếp thu hội nhập từ văn minh Ấn Độ đưa lại, người Chăm đã xây dựng và phát triển tạo nên một nền văn hóa rực rỡ có mặt từ Nam đèo Ngang (tỉnh Quảng Bình) chạy dài theo dải đất miền Trung đến bờ Bắc sông Đồng Nai (tỉnh Bình Thuận), lan tỏa lên vùng cao nguyên đại ngàn hùng vĩ cùng hệ thống các đảo ven biển miền Trung.

Continue reading

Safeguarding of My Son World Heritage Site Project Completion Report 2003 – 2013

MySon3-292 (Custom)_EZBMBetween the 4th and 13th centuries a kingdom with a unique culture owing its spiritual origins to Indian Hinduism developed on the coast of contemporary Viet Nam. Today, the physical remains of this culture, the Champa Kingdom, are illustrated at the World Heritage site of My Son Sanctuary. The sanctuary is located in a visually dramatic landscape and was the spiritual centre of the Champa Kingdom for most of its existence. From the 13th century the Champa Kingdom slowly declined and was absorbed by the growing power of Dai Viet. It ceased to exist as an entity in the later 15th century, when worship ceased at My Son. As the main intellectual and religious centre of Cham civilization, My Son was the place where kings were cremated and towers built to commemorate their great deeds of conquests. The majority of the temples were dedicated to the Cham Kings who, after their death, were associated with divinities of the Hindu pantheon, especially Shiva, who was considered the founder of the Champa Dynasty. Eight groups of 71 standing monuments, built throughout the 7th to 13th centuries, exist as well as extensive buried archaeology representing the complete historic sequence of construction of tower temples at the site, covering the entire period of the existence of the Champa Kingdom. The monuments have a variety of architectural designs symbolizing the greatness and purity of Mount Meru, the mythical sacred mountain home to Hindu gods at the center of the universe. The groups of monuments are constructed in fired brick with stone pillars and decorated with bas-reliefs depicting scenes from Hindu mythology.

Xem chi tiết báo cáo tại đây: http://unesdoc.unesco.org/images/0022/002264/226433E.pdf

Văn hóa Sa Huỳnh từ những phát hiện và nghiên cứu mới

Lâm Thị Mỹ Dung
1. Nghiên cứu văn hóa Sa Huỳnh: Thành tựu và Cách thức tiếp cận
1.1. Khởi đầu nghiên cứu (1909 – 1960).
Trong giai đoạn này việc phát hiện nghiên cứu, xác định và định danh nền văn hóa Sa Huỳnh thuộc về những học giả Pháp. Nhiều cuộc khai quật đã được tiến hành ở tỉnh Quảng Ngãi, Phan Thiết (muộn hơn một chút là những khai quật mộ chum ở khu vực Đông Nam Bộ). Mặc dù còn có không ít ý kiến phê phán phương pháp khai quật của các học giả Pháp cũng như quan điểm truyền bá luận của họ trong diễn giải di tích, di vật, nhưng tư liệu khai quật các địa điểm này đã làm sáng tỏ đáng kể một số khía cạnh của văn hóa Sa Huỳnh như niên đại, táng thức, loại hình hiện vật…
Bên cạnh nghiên cứu điền dã, văn hóa Sa Huỳnh bước đầu đã được nghiên cứu trong bối cảnh Đông Nam Á. Tiếp cận liên văn hóa đã được W. Soilhem áp dụng trong những nghiên cứu của mình về đồ gốm, khái niệm “truyền thống gốm Sa Huỳnh- Kalanay” sau đổi thành “phức hệ gốm Sa Huỳnh- Kalanay” mà ông đưa ra tuy gặp nhiều ý kiến trái chiều song không phải là không có cơ sở. Những tư liệu mới đây ở Hòa Diêm (Khánh Hòa), Giồng Nổi (Bến Tre), Giồng Lớn (Bà Rịa – Vũng Tàu)… đã củng cố quan điểm về hai truyền thống gốm và mối quan hệ giữa hai truyền thống này ở Đông Nam Á thời tiền sử.

Mộ đất văn hóa Sa Huỳnh: Nghiên cứu trong bối cảnh Việt Nam và khu vực Đông Nam Á

Nguyễn Thị Hảo*, Hoàng Thuý Quỳnh**
Bài tham dự Hội nghị Khoa học Quốc tế “100 năm phát hiện và nghiên cứu văn hóa Sa Huỳnh”

Giới thiệu
Một thế kỷ đã trôi qua từ phát hiện đầu tiên (1909), văn hóa Sa Huỳnh đã tạo ấn tượng đặc biệt với phương thức mai táng trong các chum mộ bằng gốm (hay còn gọi là quan tài gốm). Cho đến nay, phương thức mai táng này vẫn là đặc điểm nhận biết đặc trưng của nền văn hóa rực rỡ thuộc thời đại Sắt, nằm dọc vùng duyên hải miền Trung Việt Nam. Tuy nhiên, với những thành tựu phát hiện và nghiên cứu khảo cổ học gần đây, các nhà nghiên cứu đã công nhận sự tồn tại một táng thức mới của cư dân cổ Sa Huỳnh: phương thức mai táng trong mộ đất. Mặc dù số lượng và tỉ lệ của mộ đất hiện chỉ chiếm một phần nhỏ so với loại hình mộ quan tài gốm, nhưng sự tồn tại của chúng cho thấy mộ quan tài gốm không phải là loại mộ duy nhất trong táng thức của người cổ văn hóa Sa Huỳnh, và cũng thể hiện sự đa dạng trong táng thức của cư dân cổ nơi đây. Continue reading

Exogenous and Indigenous Factors in the Formation of Early States in Central Vietnam

Lam Thi My Dung

Associate Professor, University of Social Sciences and Humanities, Vietnam National University, Vietnam

Abstract

downloadDuring recent decades there have been important achievements in archaeological studies of Central Vietnam. The achievements in excavations and research results on the transitional period from Late Prehistory to Early History, c. 500 BC to c. AD 300, on the late Sa Huynh culture and the early period of Cham culture are especially noteworthy. Based on these archaeological finds and discoveries contemporary Vietnamese archaeologists are investigating the dynamic cultural contacts of this area with the external world and the strong acculturation between exogenous and indigenous factors which led to the establishment of early states in this region. Due to qualitative and critical changes a number of local cultural features disappeared, while the forms and behavioral patterns of a new cultural structure appeared to replace the old elements. This essay will address the following subjects: 1. The archaeological sequences in Central Vietnam during the period from 500BC to AD 300; 2. Social changes reflected in archaeological sites and artifacts especially in the archaeological materials which evidence the transitional phase from late Sa Huynh culture to early Cham culture. 3. This presentation will also cover the so-called Sinicization and Indianization of the area and the impact of indigenous elements on the formation process of early states in Central Vietnam.

Access the full paper here: http://crs.w3.kanazawa-u.ac.jp/other/doc/3_7_lam_thi_my_dung.pdf

Cham Maritime Technology: Basket-Hulled Boats

David G. Sox, aka Che Sah Binu
Independent Champa Scholar

sshot-1Summary:

Basket-hulled boats appear to be unique to Central Vietnam, and their present-day geographic distribution is congruent with the historic culture area of the primarily Austronesianspeaking Champa from modern Quang Binh to Binh Thuan. It is believed that no modern Cham population in mainland Southeast Asia still regularly uses boats for transportation or fishing, but the Vietnamese of Central Vietnam traditionally used a large variety of hand-made row- sail- boats with sewn planked upper hulls and flexible hull bottoms. The flexible hull bottoms consisted of woven strips of bamboo that have been caulked with various substances including buffalo dung, tree resin, flaked malaleuca leucadendron cork, coconut husk fibers, and/or ground bamboo. The wovenbamboo basket-hulled boats ranged from small circular coracles (thúng) to ocean-going sailing boats with a capacity of 100 tons or more of cargo. This unique boat technology appears to be an indigenous independent development peculiar to the Austronesian-speaking Cham people that could date back several millennia. However, all evidence of attributing the origin of the boat technology to the Cham is circumstantial. There is much research that could be done to illuminate the Cham connection to traditional boat technology in Vietnam. The following research questions are suggested: (1) conduct additional maritime archaeology to find early historic or prehistoric examples of basket-hulled boats; (2) search the large body of Cham-language manuscripts for descriptions of boat and fishing techniques; (3) complete the planned inventory/ethnology of boats in Vietnam that was proposed by the British Museum; (4) determine why this geographically unique distribution of boat architecture did not spread outside Central Vietnam; and (5) determine if the Cham population of sailors and fishermen historic were the same as the Cham population that were primarily farmers.

Please click here to view the full paper: Basket Hulled Boats of Ancient Champa