風景のない国・チャンパ王国―残された末裔を追って

 

 51QJRr9+YgL 昨年(1999年)11月に、めこん社から『チャンパー歴史・末裔・建築』と題した本が、チャンパやチャム族にはまりこんだ3人の著者の手によって発行された。その一人である写真家の樋口英夫氏が、チャム族を中心とするチャンパの末裔の現在の生活・暮らし・表情を追いかけた記録が、本書である。著者が1992年から1994年にかけ、カンボジア、ベトナム、日本、中国・海南島、マレーシアの地でチャンパの末裔たちと交わった記録が、60ページ以上にわたってのフルページカラー写真とともに綴られている。まず末裔たちがこれほど広い地域に暮していることに驚かされるが、加えてアメリカ、カナダ、フランス、オーストラリアなどにも多くのチャム人が暮しているといわれる。

Continue reading

日越交流における林邑僧仏哲の事跡

大西和彦

はじめに

anh-011本稿の目的は、中部ベトナムに栄えたチャンパー王国(192~1832)の林邑国時代(192~756)末期における仏僧で、日本に渡来した仏哲の事跡を通じて、8世紀のチャンパー仏教の一斑を考察することである。

仏哲は、736年に師の南インドの僧菩提僊那と共に日本へ渡来した。奈良の大安寺でサンスクリット語の教授を行い、742年には東大寺大仏開眼法会において舞をもって供養した。この舞は林邑楽と総称され、日本雅楽の重要な一部となり現在まで伝えられている。

日本の近代学術界では、仏哲について100年以上も前から論じられてきたが、その出身地を北インドとする説がある。一方、ベトナムでは仏哲の存在は知られてこなかった。そこで、本稿では、仏哲について以下の3点から論述することにする。 Continue reading

Sự tích về Phật triết của Lâm Ấp trong tiến trình giao lưu văn hóa Việt – Nhật

Tác giả: Onishi Kazuhiko

LỜI MỞ ĐẦU

anh-011Mục đích của bài viết này là khảo sát một bộ phận của Phật giáo Champa ở thế kỷ thứ 8 thông qua câu chuyện về một nhân vật có tên là Phật Triết đã đi từ Lâm Ấp sang Nhật Bản. Phật Triết là một nhà sư ở cuối thời đại Lâm Ấp (192 – 756) thuộc vương quốc Champa (192 – 1832), một triều đại từng phát triển thịnh vượng ở miền Trung Việt Nam. Phật Triết đã sang Nhật Bản cùng với Bồ Đề Tiên Na, một nhà sư của miền Nam Ấn Độ vào năm 736. Ông đã dạy tiếng Phạn ở chùa Đại An (Đại An tự / Daian-ji) của Nara. Đồng thời, vào năm 752, ông đã cúng dường một điệu múa ở Pháp hội Khai nhãn tượng Phật lớn tại chùa Đông Đại (Đông Đại tự / Todai-ji). Điệu múa này, được gọi chung là nhạc Lâm Ấp, đã trở thành một phần quan trọng trong nhã nhạc Nhật Bản và được truyền lại cho đến tận ngày nay.

Giới học thuật cận đại Nhật Bản đã đề cập về Phật Triết hơn 100 năm qua, trong đó có thuyết cho rằng xuất thân của ông là từ miền Bắc Ấn Độ. Tuy nhiên, tại Việt Nam lại không hề đề cập đến sự tồn tại của Phật Triết. Vì vậy, ở bài viết này, chúng tôi xin trình bày ba luận điểm dưới đây về nhân vật này. Continue reading

A Study of the Hồi giáo Religion in Vietnam: With a Reference to Islamic Religious Practices of Cham Bani

Yasuko Yoshimoto*

* 吉本康子, National Museum of Ethnology, 10-1 Senri-Expo Park, Suita-city, Osaka 565-8511, Japan

e-mail: yoshimotoysk[at]hotmail.co.jp

untitledThis paper examines Hồi giáo, a state-recognized religion translated as “Islam” in Vietnam, and will focus on the Islamic religious practices of the Cham Bani, one of two groups of Muslims in Vietnam. While it is recognized that diverse Islamic religious practices have taken root in various areas, there is a tendency to view religious practices such as the Quran recital, Ramadan, Salat, and so on, with a sweeping uniformity. As such, regardless of how “unorthodox” they are, the people who engage in such practices within society are regarded, or classified, as Muslim. The Cham Bani have also been described as an unorthodox Muslim sect, on the basis of its syncretic religious practices. However, the Cham Bani practitioners see themselves as neither Muslim nor members of the Islam community, and consider that they have experienced a different evolution of Islamic religious elements.

Is it possible to equate Hồi giáo with Islam and its followers with Muslim? This paper examines these questions through observations of the self-recognition, as well as the actual conditions of Islamic practices among the Cham Bani, especially the rituals that are observed during Ramadan. It reveals the possibility that Vietnam’s state-recognized religious sect of “Islam” and its “Muslim” followers are polythetic in nature and differ from the conventional definitions of Islam and Muslim, based on a monothetic classification.

Keywords: Cham Bani, Hồi giáo, Islam, Vietnam, polythetic classes, religious practice

Continue reading